Bericht van de Voorzitter

Beste donateurs en vrienden van Sea First,

Als ik uit het raam van mijn studeerkamer kijk, zie ik prachtige en dreigende regenwolken, met hier een daar een straaltje zon. Ik kijk uit op een kasteelachtig gebouw van vrolijke rode bakstenen met rare torentjes. Het is één van de locaties van Sjabi, het Sint-Jan Berchmansinstituut, dat een grote scholengemeenschap is. Johannes ofwel Jan Berchmans (1599-1621) was een Vlaamse jezuïet en is al enige tijd een rooms-katholieke heilige. Vanuit het platteland van Groningen ben ik uiteindelijk in Puurs, in het Vlaamse Klein-Brabant, beland.

We zijn net verhuisd naar een appartement. Mijn kleinere studeerkamer staat vol boeken over de oceanografie, geologie, middeleeuwse geschiedenis en de vergelijkende filosofie. Het was geen kleinigheid een goede bestemming te zoeken voor al die boeken die niet mee mochten verhuizen. Dit schrijvende, realiseer ik me dat er het vorig jaar weer zo’n 8,3 miljoen ton (= 8,3 miljard kilo…) plastic in de oceaan is gedumpt, dat onze vervuilende CO2-uitstoot weer is gestegen, dat we wereldwijd weer meer vlees zijn gaan eten en dat de wereldbevolking nu met ongeveer 228.000 mensen per dag toeneemt.

Goed nieuws is dat twee Vlaamse scholieren, Anuna De Wever en Kyra Gantois, met een uitstekende actie zijn begonnen: spijbelen, of op zijn Vlaams brossen, voor het klimaat. De eerste betoging in Brussel was een mooi begin. Maar al snel spijbelden en demonstreerden 10.000en jonge mensen op donderdag in de Europese hoofdstad Brussel. De media sprong er bovenop; de politici ook. Interviews in kranten en op TV, een bezoek aan het Vlaams parlement, aan Vlaamse en federale ministers, ga zo maar door.

Ook barstte er een heftige discussie los over de vraag of spijbelen wel mag? Wel, het antwoord is helder; het mag niet. Maar de brossers vinden klimaatverandering een onderwerp dat voor hen veel belangrijker is dan school op donderdag. De meeste leraren denken hier anders over, hoewel ze het wel begrijpen dat deze wereldburgers van de toekomst de straat op gaan.

De politici zijn immers al tientallen jaren horende doof. Rechts-nationalistische partijen zijn dikwijls niet overtuigd van de door de mens veroorzaakte klimaatverandering. Dit bleek onlangs uit een Zweedse studie van de Chalmers University of Technology. Opvallend is dat het nu inderdaad dergelijke partijen zijn die de acties bagatelliseren. De ‘Summaries for policy makers’ van de verschillende IPCC-rapporten stuiten af op hun geloof in technologische innovaties die de problemen van nu wel op zullen lossen.

Ik zie die golf van protesten, eerst in België, maar nu ook in Denemarken, Duitsland en Nederland juist als een duidelijk signaal van de jeugd dat men het niet langer pikt. Op het Malieveld kwamen op donderdag 7 februari ruim 15.000 spijbelaars bijeen. Verbazingwekkend is dat de meeste politici op exact dezelfde wijze reageren als hier in het Land van de Belgen. Gesteund door een open brief in de Trouw waarin 350 wetenschappers, evenals de ruim 3500 collega’s in België, zeggen: “Ze hebben gelijk!” En dat hebben ze. Zelfs politici zouden zich dit na zoveel waarschuwingen uit de wetenschap moeten realiseren. Laten we hopen dat deze protestgolven zich ontwikkelen tot een krachtige onderstroom, waar men niet langer meer omheen kan.

Los van de slogan ‘The Oceans are Rising. So are we’ dat een meisje uitdagend omhooghield, horen en zien we weinig over de oceaan in deze klimaatmarsen. Men weet gewoonweg niet waarom een gezonde oceaan voor ons zo belangrijk is. Het werk van Sea First is hierin cruciaal: Educate to Protect. Daar gaat het om en dat doen we goed. Maar we kunnen nog meer doen als we groeien. Ik heb in elk geval Sjabi gemaild en aangeboden hen te helpen om hun leerlingen en hun brossers te informeren over de relatie tussen de oceaan en het klimaat. Men is enthousiast en voorzichtig. Maar overmorgen beginnen we aan die klus.

s’ Avonds zitten er op bemoste dak van Sjabi 20-30 duiven. Ze kijken toe en bespreken wat er vandaag weer in de mensenwereld is gebeurd.

Groeten uit Puurs,

Prof. Em Jan Stel
Voorzitter